BearLaw เปิดเว็บเต็ม

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2475 - 2476/2566

เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สั่งเพิกถอนการโอนหุ้นเองไม่ได้ ต้องให้ศาลสั่ง

หลักที่ได้

แม้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะเป็นผู้มีส่วนได้เสียที่ยกความเสียเปล่าแห่งโมฆะกรรมขึ้นกล่าวอ้างได้ แต่การเพิกถอนการโอนต้องเป็นไปโดยผลของคำสั่งหรือคำพิพากษาของศาล จะสั่งเองไม่ได้

ข้อเท็จจริงย่อ

ผู้ร้องที่ 1 ถูกพิทักษ์ทรัพย์ มีการโอนหุ้นซึ่งเป็นทรัพย์สินของผู้ร้องที่ 1 ที่มีอยู่ในเวลาเริ่มต้นแห่งการล้มละลาย โดยอ้างว่าการโอนฝ่าฝืนข้อบังคับของบริษัทและไม่ชอบด้วยกฎหมาย เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จึงมีคำสั่งเพิกถอนการโอนหุ้นระหว่างผู้ร้องที่ 1 กับผู้ร้องที่ 2 และระหว่างผู้ร้องที่ 2 กับผู้ร้องที่ 3 และที่ 4 เอง

เหตุผลของศาล

  1. หากการโอนหุ้นฝ่าฝืนข้อบังคับและไม่ชอบด้วยกฎหมาย เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ย่อมเป็นผู้มีส่วนได้เสียที่จะยกความเสียเปล่าแห่งโมฆะกรรมขึ้นกล่าวอ้างได้
  2. แต่การที่จะมีคำสั่งเพิกถอนการโอนหุ้นเองได้นั้น ต้องมีบทบัญญัติแห่งกฎหมายให้อำนาจไว้ เมื่อไม่มี การเพิกถอนจึงต้องเป็นไปโดยผลของคำสั่งหรือคำพิพากษาของศาล โดยยื่นคำร้องในคดีล้มละลายได้ไม่ต้องฟ้องเป็นคดีใหม่
  3. อนึ่ง การโอนหุ้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ เป็นคนละกรณีกับการจะได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์ ซึ่งไม่มีบทบัญญัติห้ามมิให้ครอบครองปรปักษ์ในหุ้น

มาตราที่เกี่ยวข้อง

ย่อคำพิพากษาทางการ

หากการโอนหุ้นอันเป็นทรัพย์สินของผู้ร้องที่ 1 ที่มีอยู่ในเวลาเริ่มต้นแห่งการล้มละลายตาม พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 109 (1) ฝ่าฝืนข้อบังคับของผู้คัดค้านที่ 2 ไม่ชอบด้วย ป.พ.พ. มาตรา 1129 วรรคหนึ่ง ผู้คัดค้านที่ 1 ย่อมเป็นผู้มีส่วนได้เสียที่จะยกความเสียเปล่าแห่งโมฆะกรรมขึ้นกล่าวอ้างตาม ป.พ.พ. มาตรา 172 และผู้คัดค้านที่ 1 แต่ผู้เดียวที่มีอำนาจจัดการกิจการและทรัพย์สินของลูกหนี้ตาม พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 22 แต่การที่ผู้คัดค้านที่ 1 จะมีคำสั่งให้เพิกถอนการโอนหุ้นเองได้นั้น ต้องมีบทบัญญัติแห่งกฎหมายบัญญัติให้กระทำได้ เมื่อไม่มีบทบัญญัติแห่งกฎหมายให้อำนาจแก่ผู้คัดค้านที่ 1 ไว้ การเพิกถอนการโอนหุ้นจึงต้องเป็นไปโดยผลของคำสั่งหรือคําพิพากษาของศาล ผู้คัดค้านที่ 1 ไม่มีอำนาจสั่งเพิกถอนการโอนหุ้นระหว่างผู้ร้องที่ 1 กับผู้ร้องที่ 2 และระหว่างผู้ร้องที่ 2 กับผู้ร้องที่ 3 และที่ 4 ได้ ผู้คัดค้านที่ 1 จะต้องยื่นคําร้องในคดีล้มละลายเพื่อขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนการโอนหุ้นโดยไม่ต้องฟ้องเป็นคดีใหม่

การโอนหุ้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ เป็นคนละกรณีกับการจะได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์หรือไม่ แม้การโอนหุ้นไม่ชอบด้วย ป.พ.พ. มาตรา 1129 วรรคหนึ่ง แต่ก็ไม่มีบทบัญญัติแห่งกฎหมายห้ามมิให้ครอบครองปรปักษ์ในหุ้นดังกล่าว

ที่มา: กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา

หลักที่ได้ ข้อเท็จจริงย่อ และเหตุผลของศาล BEAR LAW เรียบเรียงจากย่อทางการ · ตรวจทบทวน 1 ก.ย. 2569

อ่านต่อในเว็บ BEAR LAWบันทึกฎีกา เปิดตัวบทที่อ้างถึง และถาม AI เรื่องฎีกานี้ได้

เปิดฎีกานี้ในเว็บ