BearLaw เปิดเว็บเต็ม

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5608-5609/2568

เจ้าหนี้บอกปัดไม่รับชำระหนี้โดยไม่มีเหตุตามกฎหมาย ลูกหนี้วางทรัพย์แล้วหลุดพ้นจากหนี้

หลักที่ได้

ข้อตกลง "จะไม่โอนขายภายในเวลาที่กำหนด" เป็นเงื่อนเวลาเริ่มต้นตาม ป.พ.พ. ม.191 ไม่ใช่เงื่อนไขบังคับก่อนตาม ม.183 และเมื่อเจ้าหนี้บอกปัดไม่ยอมรับชำระหนี้โดยปราศจากเหตุอันอ้างได้ตามกฎหมาย ลูกหนี้มีสิทธิวางทรัพย์ต่อสำนักงานวางทรัพย์ตาม ม.331, 333 ถือว่าได้ชำระหนี้แล้ว

ข้อเท็จจริงย่อ

คู่ความทำสัญญาประนีประนอมยอมความในศาล: โจทก์จะจ่ายเงิน 1.5 ล้านบาทเมื่อขายที่ดินได้ แลกกับจำเลยและบริวารออกจากที่ดิน เมื่อถึงนัดโอนที่ดิน จำเลยได้รับแจ้งนัดล่วงหน้าแล้วแต่ไม่ไปรับเงินโดยอ้างว่าป่วย (ไม่ได้แจ้งก่อน) โจทก์จึงนำเงินไปวางที่สำนักงานบังคับคดีจังหวัด

เหตุผลของศาล

  1. ข้อตกลงว่าโจทก์จะไม่โอนขายที่ดินภายใน 1 ปี 6 เดือน เป็นเงื่อนเวลาเริ่มต้นที่ห้ามทวงถามก่อนถึงกำหนดตาม ม.191 วรรคหนึ่ง ไม่ใช่เงื่อนไขบังคับก่อนตาม ม.183
  2. จำเลยทราบนัดโอนแล้วไม่ไปรับเงินโดยไม่แจ้งเหตุ เป็นการบอกปัดไม่ยอมรับชำระหนี้โดยปราศจากเหตุอันจะอ้างได้ตามกฎหมาย
  3. โจทก์วางเงินต่อสำนักงานบังคับคดีจังหวัดซึ่งเป็นสำนักงานวางทรัพย์ประจำตำบลที่จะต้องชำระหนี้ จึงหลุดพ้นจากหนี้ตาม ม.331 และ ม.333 วรรคหนึ่ง เมื่อจำเลยไม่ออกจากที่ดิน โจทก์บังคับคดีได้

มาตราที่เกี่ยวข้อง

ย่อคำพิพากษาทางการ

สัญญาประนีประนอมยอมความซึ่งศาลชั้นต้นพิพากษาตามยอม ข้อ 1. กำหนดว่า โจทก์ตกลงชำระเงินให้แก่จำเลย 1,500,000 บาท และจำเลยกับบริวารตกลงออกจากที่ดินพิพาท โจทก์จะชำระเงินให้จำเลยต่อเมื่อโจทก์สามารถขายที่ดินพิพาทได้ในวันโอนที่ดินพิพาทและได้รับชำระเงินจากผู้ซื้อ ... ข้อตกลงว่าจะไม่โอนขายที่ดินพิพาทภายในเวลา 1 ปี 6 เดือน จึงเป็นเงื่อนเวลาเริ่มต้นที่ห้ามมิให้โจทก์ทวงถามให้ปฏิบัติการตามนิติกรรมนั้นก่อนถึงเวลากำหนดตาม ป.พ.พ. มาตรา 191 วรรคหนึ่ง ... หาใช่เงื่อนไขบังคับก่อนตาม ป.พ.พ. มาตรา 183 ไม่ ... จำเลยเบิกความตอบทนายโจทก์ถามค้านว่า จำเลยได้รับหนังสือแจ้งกำหนดวันโอนขายที่ดินแล้ว แต่ไม่ได้เดินทางไปตามกำหนดเนื่องจากจำเลยไม่สบาย การที่จำเลยไม่ไปรับเงินจากโจทก์ที่สำนักงานที่ดินในวันดังกล่าวโดยยกขึ้นอ้างในชั้นพิจารณาของศาลว่าเจ็บป่วยแต่ไม่ได้แจ้งให้โจทก์ทราบก่อนหรือในวันนัด จึงเป็นการบอกปัดไม่ยอมรับชำระหนี้โดยปราศจากเหตุอันจะอ้างได้ตามกฎหมาย โจทก์ย่อมมีสิทธิวางทรัพย์อันเป็นวัตถุแห่งหนี้เพื่อประโยชน์ของจำเลยเพื่อให้หลุดพ้นจากหนี้ได้ตาม ป.พ.พ. มาตรา 331 ... โจทก์วางเงินต่อสำนักงานบังคับคดีจังหวัดชลบุรี อันเป็นสำนักงานวางทรัพย์ประจำตำบลที่จะต้องชำระหนี้ตาม ป.พ.พ. มาตรา 333 วรรคหนึ่ง จึงเป็นการวางทรัพย์ตามบทบัญญัติของกฎหมาย ย่อมถือได้ว่าโจทก์ชำระหนี้ให้แก่จำเลยตามสัญญาประนีประนอมยอมความแล้ว เมื่อจำเลยไม่ออกไปจากที่ดินพิพาท โจทก์จึงมีสิทธิบังคับคดีแก่จำเลยได้

ที่มา: กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา

หลักที่ได้ ข้อเท็จจริงย่อ และเหตุผลของศาล BEAR LAW เรียบเรียงจากย่อทางการ · ตรวจทบทวน 31 ส.ค. 2569

อ่านต่อในเว็บ BEAR LAWบันทึกฎีกา เปิดตัวบทที่อ้างถึง และถาม AI เรื่องฎีกานี้ได้

เปิดฎีกานี้ในเว็บ