คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 891/2568
ภาระจำยอมในที่ดินจัดสรรไม่สิ้นเพราะไม่ได้ใช้นาน 10 ปี
หลักที่ได้
ภาระจำยอมที่เกิดตามกฎหมายจัดสรรที่ดินเพื่อคุ้มครองผู้ซื้อและประชาชนอยู่ภายใต้กฎหมายเฉพาะ จึงไม่สิ้นไปตามหลักกฎหมายทั่วไปแม้ไม่ได้ใช้เกิน 10 ปี เจ้าของสามยทรัพย์มีสิทธิให้รื้อสิ่งกีดขวางและจดทะเบียนภาระจำยอม
ข้อเท็จจริงย่อ
โจทก์ไม่ได้ใช้ประโยชน์ในที่ดินพิพาทซึ่งเป็นถนนและตกเป็นภาระจำยอมแก่ที่ดินจัดสรรมานานกว่า 10 ปี จำเลยซึ่งรับโอนที่ดินพิพาทก่อรั้ว ทำประตูเหล็กปิดกั้น และทุบทำลายถนนจนหมดสภาพ โจทก์ขอให้รื้อสิ่งกีดขวางและจดทะเบียนภาระจำยอมแก่ที่ดินของโจทก์
เหตุผลของศาล
- ภาระจำยอมเกิดจากกฎหมายเฉพาะที่มีวัตถุประสงค์คุ้มครองผู้ซื้อที่ดินจัดสรรและประชาชนทั่วไป
- หลักสิ้นภาระจำยอมจากการไม่ใช้ตามกฎหมายทั่วไปจึงนำมาใช้ลบล้างความคุ้มครองเฉพาะนี้ไม่ได้
- การปิดกั้นและทำลายถนนลดประโยชน์และความสะดวกของภาระจำยอม จำเลยต้องรื้อถอนและโจทก์ขอให้จดทะเบียนได้
มาตราที่เกี่ยวข้อง
ย่อคำพิพากษาทางการ
แม้จะได้ความว่าโจทก์มิได้ใช้ประโยชน์ในที่ดินพิพาทซึ่งตกเป็นภาระจำยอมแก่ที่ดินจัดสรรมานานกว่า 10 ปี แล้วก็ตาม แต่ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 286 เป็นกฎหมายเฉพาะบัญญัติขึ้นเพื่อให้ความคุ้มครองประโยชน์ของผู้ซื้อที่ดินจัดสรรและประชาชนทั่วไป จึงไม่สามารถนำบทบัญญัติที่เกี่ยวกับการสิ้นไปของภาระจำยอมที่เกิดขึ้น ตาม ป.พ.พ. มาตรา 1399 ซึ่งเป็นกฎหมายทั่วไปมาใช้บังคับแก่ภาระจำยอมที่เกิดขึ้นตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 286 ได้ ภาระจำยอมในที่ดินพิพาทจึงไม่สิ้นสุดลง การที่จำเลยก่อสร้างรั้วและทำประตูเหล็กปิดกั้นถนนบนที่ดินพิพาทกับทุบทำลายถนนในที่ดินพิพาทจนสิ้นสภาพความเป็นถนนย่อมเป็นการทำให้ประโยชน์แห่งภาระจำยอมลดไปหรือเสื่อมความสะดวกแก่การใช้ที่ดินพิพาท จำเลยจึงต้องรื้อสิ่งกีดขวางการใช้ที่ดินพิพาทออกและโจทก์ผู้เป็นเจ้าของสามยทรัพย์มีสิทธิขอให้บังคับจำเลยผู้รับโอนที่ดินพิพาทอันเป็นภารยทรัพย์จดทะเบียนให้ที่ดินพิพาทดังกล่าวเป็นภาระจำยอมแก่ที่ดินของโจทก์
ที่มา: กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา
หลักที่ได้ ข้อเท็จจริงย่อ และเหตุผลของศาล BEAR LAW เรียบเรียงจากย่อทางการ · ตรวจทบทวน 1 ก.ย. 2569
อ่านต่อในเว็บ BEAR LAWบันทึกฎีกา เปิดตัวบทที่อ้างถึง และถาม AI เรื่องฎีกานี้ได้
เปิดฎีกานี้ในเว็บ